Hau gizon bat bada

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Euskal literaturan -edo behintzat euskaraz idatzitakoaren artean- hutsune nabarmena zegoen holokaustoaren inguruan. Egia da Primo Leviren "Taula periodikoa" duela urte batzuk itzuli zutela euskarara, baina italiar judutar honek idatzitako trilogia ez zegoen euskaraz aurkitzerik. Gabezi hau, nahiz eta guztiz ez izan, betetzetik gertuago dago. Duela gutxi Alberdaniak Primo Leviren "Hau gizon bat bada" argitaratu baitu. Bere holokaustoaren trilogiaren lehendabiziko liburua da hau.

The Ox-Bow incident

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Western generoaren barruan badaude izen oso ezagunak. Zuzendaritza aldetik, nahiz eta oso lan ezberdinak egin, John Ford, edo Sergio Leone aipatu ditzakegu, eta interpretazio lanak abiapuntutik hartuta, John Wayne edo James Stewart bururatuko zaizkigu. Hala ere, harribitxi ugari daude genero honen barruan -normala da, bestalde, ehunka filme interesgarri egin bait dira, hain famatuak ez direnik.

No controles

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Borja Cobeagak publiko komertzialaren aurrean aurkeztu zuen bere burua “Pagafantas”i esker. Pelikula horrek, era oso fresko batean erabiltzen zituen behin eta berriro ikusitako amodiozko filmeen osagaiak ikuslea dibertitzeko. Lorpen galanta bi gauza kontuan izanez gero: alde batetik espainar estatuko produktu batek interesgarria izatea ez da ohiko gertakaria. Bestalde, amodiozko komedia lantzea aspertu edo nekatu gabe ez dago egile askoren eskuetan.

Midnight in Paris

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Urtero bezala, Woody Allenen jarraitzaileek hitzordu bat daukate New Yorkeko zuzendariarekin. Pasa den astean "Midnight in Paris" heldu zen zinemetara. Aldi berean filmea Cannesen estreinatu zen eta harrera oso ona izan zuen kritikoen aldetik. Dena den, hainbeste urte pasa eta gero, zinemagile honek produktu berri eta guztiz original bat eskaintzea zaila da. Noski, horrek ez du esan nahi pelikula kaskarra denik, baina argi dago "Midnight in Paris"ek ez duela erabateko adostasunik piztuko.

The Fighter

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Kirol askoren artean, boxeoa da, seguraski, zineman arrakasta gehiago izan duena. Izar distiratsu ugarik boxealari baten papera edo mundu honekin harremana daukan paperen bat aukeratu dute beraien ibilbideetan zehar; Kirk Douglas, Paul Newman, Robert Ryan, Humphrey Bogart, Robert De Niro... aipatu ditzakegu hemen. Azken hamarkada honetan boxeoak eragiten duen sukarra ez da jaitsi gainera; Ali, Million Dollar Baby edo Cynderella Manek, besteak beste, argi usten dute hau.

Kingdom come/Bienvenidos a Metro Centre

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Zientzia fikzioa, azken hamarkada hauetan, era oso zuzenean egon da lotuta James Graham Ballard idazleari. Dudarik gabe, beste izen batzuk askoz ezagunagoak dira, baina Ballarden kasua benetan berezia da. Egia esanda, bere azkenengo liburuen artean, egitura narratiba oso antzerakoa izan zen. Adibidez, Nights of cocaine eta Super Cannes-en artean ez dago, gainetik, ezberdintasun handirik. Bata Marbellatik gertu dago girotuta eta bestea Cannesen.

A Scanner Darkly

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Filme asko oinarritu dira Philip K. Dick-en kontakizun edo eleberri ezberdinetan. Oso ospetsuak dira dagoeneko Blade Runner, Total Recall (Desafío total) edota Minority Report. Halere, badaude idazle estatubatuar honen ideiei esker jaio diren filme interesgarriak eta ez hain famatuak, adibidez, A Scanner Darkly. Oso luzemetrai bitxia. Gainera, bere dohainen artean, aipatu behar da nahiz eta bere pertsonai garrantzitsuenak Keanu Reeves, Robert Downey Jr. eta Winona Ryder-ek interpretatzen dituzten, ez ohizko filme hau animaziozkoa dela.

Un condenado a muerte ha escapado/Heriotz zigortu batek hanka egin du

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Zaila da genero baten barruan filmerik onena hautatzea, hori bai, lehenengo bost artean derrigorrez egon beharko litzatekeen horiek aukeratzea lan errazagoa da. Eta gartzelako munduan girotuta dauden pelikulei buruz zerrenda bat egin beharko bagenu, badaude pare bat izenburu nahi ta nahi ez aipatu behar direnak; Un condenado a muerte ha escapado eta Le trou (La evasión), adibidez. Testu honetan lehendabizikoa aurkeztutuko dugu, baina bigarrena kontuan izatea egokia da ere, beraz, ikusteko gonbidapena luzatzen dizuet.

Un puente sobre el Drina (Zubi bat Drina ibaiaren gainean)

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Hogeitahamar urte inguru daukagunok eta baita helduagoek ere gogoratuko dute Yugoslavia ohian gertatutako guda zibila. Duela bi hamarkada lurralde horretan bizi ziren herri ezberdinek beraien arteko borroka lazgarri bat hasi zuten. Bapatean, hiru komunitate erlijioso eta etnikoen liskarrek Europako ateetara deitu zuten. Eta Amurrioko biztanleriak ondo jakin zuen, bertan errefuxiatu talde bat egon bait zen bizitzen Guardia Zibilak zeukan koartelean.

Fail-Safe/Punto límite

Erabiltzailearen aurpegia Aitor Aspuru Saez

Fukushimako gertakarien ostean ez dago gaizki filme antinuklearren bat oroimenera ekartzea. Eta genero horren artean pelikularik interesgarriena hau izan daiteke. Guda hotzan girotuta, Punto límitek ¿Teléfono Rojo? Volamos hacia Moscú pelikularekin berdintasun asko ditu -azken finean, urte berberan estreinatu ziren-, hori bai, Kubricken luzemetraiak komedia erabiltzen badu, Sidney Lumetek nahiago zuen seriotasuna eta dramarekin lan egitea.