aiaraldea.eus

Guda Zibila Aiaraldean

Erabiltzailearen aurpegia Erredakzioa  Aiaraldea

Aztarna elkarteak bere blogean argitaratutako testua:

Errepublikaren kontrako altxamendua 1936ko uztailaren 18an hasi zen. Kontuan izan behar dugu giro politiko oso nahasia zela. Altxamenduaren alde tradizionalistak eta karlistak irten ziren; Urduñan eta Laudion karlisten kopurua dezente handia zen, Amurrion, ordez, ezkerrekoak (sozialistak) eta abertzaleak nagusi ziren. Aiara udalean gerra hasi bezain laster batzuek – %20 izan daiteke-, etxetik alde egin zuten altxamenduaren alde egiteko.

Uztailaren 19a igandea zen, eta Amurrioko dantzaldian Baranbioko batzuk pistolaz agertu ziren eta dantzaldia gelditu egin zuten; Baranbiokoak gero Laudiora joan ziren eta han, Guardia Zibilak errepublikaren aldekoak zirenez, atxilotu egin zituzten.

Aiaran (Amurrioko Sektorea, Baranbioko Sektorea) lehenengo soldaduak milizianoak ziren, gehienak komunistak eta sozialistak, Bizkaiko meategietatik etorritakoak. Gero, hilabete batzuk beranduago, abertzaleak aurreko horiekin bat egin zuten. Aiaraldean borrokatu ziren egun bortitzenak abenduaren 6, 7 eta 8a eta 1937ko maiatzaren 26 eta 27a izan ziren, Berazako San Pedro gerra-tokian, gutxi gorabehera, 300 hildako izan ziren. Azkenean, frankistek gudaroste hobeagoa zeukatenez, eta Alemaniako eta Italiako hegazkinen laguntzari esker, ekainaren 18an Bilbora sartu ziren, eta Amurriora ekainaren 20an. Hemengo gudariek ez zeukaten formazio militarrik, eta esan daiteke gerra honetan atzealdean egon zirela. Egun batzuk beranduago Araba Batailoia, menperatuta izan ondoren, entregatu egin zen, eta Euzkadi Buru Batzarrak, gudarien egoeraz kezkatuta, frankistekin negoziatu behar izan zuen gudariek gutxieneko zigorra jaso zezaten.

Erantzunak

Erabiltzailearen aurpegia jose Erantzuna | #1

Erabiltzailearen aurpegia Anonimo Erantzuna | #2

Erabiltzailearen aurpegia Anonimo Erantzuna | #3

Bi taldeko goiko jendeak? Euskaldun eta ezkertiar askok II. Mundu Gerran jarraitu zuten borroka nazien aurka. ANV, POUM anarkisten edo IRko "goiko jendeak" zer irabazi zuten zehazki? ANVren koadro politiko gehienak lubakietan hil ziren eta iraun zirenak Gernika batailoian aritu ziren (Paris askatu zenean sartu zen unitate militarra, ikurrina zeramana). Cipriano Mera, CNTko jeneral bakarra, igeltzero moduan bizi izan zen guda baino lehen eta horrela hil egin zen guda ostean, langile xume baten moduan. Agian PSOE, PCE edota EAJko pertsona batzuk etekinak atera zituzten eta gero ondo mantendu ziren, baina orokorrean irabazle bakarra egon zen gudan.

Erantzun

Erantzuteko, izena emanda egon behar duzu. Sartu komunitatera!

»» Alta eman edo pasahitza berreskuratu


Twitter ikonoa Facebook ikonoa