LARUNBAT HONETAN UDAZKENFEST GASTEIZEN

Erabiltzailearen aurpegia Amaia Gomez Piezo   Politika LA DISPERSIÓN MATA Astebururo ehundaka senide eta lagunek, batez beste, 1400km burutzen dituzte euren senideak bisitatzeko Cada fin de semana, cientos de familiares y amigas recorren una media 1400kms para visitar a sus seres queridos ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2016 urtean 6 dira euskal preso politikoen senide eta lagunek pairatutako istripuak.

Tour-era?? Bai, horixe!!

Erabiltzailearen aurpegia Amaia Gomez Piezo   Kirola

 

Uztailaren hasieratik aurrera martxan da urteko kirol ikuskizunik handienetakoa, Frantziako Tourra alegia. Elite kirol ospakizun handi guztiek bezala, itzal asko ditu Tourrak. Dela horren inguruan mugitzen  den diru izugarria, dela kirolariak lehertzerainoko lehia neurrigabea (eta horri aurre egiteko erabili beharreko sustantzia dopanteak), dela neurrigabeko lehien bitartez eman nahi den eta inposatu nahi den gizarte eredu leihakor eta insolidarioa… ingurugiro eragina eta naturguneetan kalteak…

 

Tira, esan beharrean nago txirrindularia ez naizela. Askoz jota txirrindula erabiltzailea, kotxearen nagusitasunaren ondoan, nere herriak bizikletaz mugitzeko dituen abataila orografikoak aprobetxatzearen aldekoa. Besterik ez.

 

Beste aldetik ere, esatea txirrindularitza (gizonezkoen eliteko txirrindularitza zehazki) telebistan ikusten dudan kirol bakarra dela. Ez bainaiz ez futbolzalea, ez saskibaloizalea, ez teniszalea, are gutxiago ez motordun kirolzalea.

 

Kontraesanak kontraesan eta itzalak itzal, kirol guzti horien aldean, txirrindularitza guztiz ezberdina delakoan nago. Eta grazia egiten dit txirrindularitza-zalea naizela aipatzen dudanean, “futbolzale porrokatuek”( gizartearen ehuneko handiak portzierto) ematen didaten erantzunak , kirol hori dopinarekin jarraian lotuz. Txirrindulariak bailiran dopatu egiten diren kirolari bakarrak eta txirrindularitza azpikeria eta ustelkeria dituen kirol bakarra bailitzan.

 

Nik ez dut horretan defendatuko , aipatu dudan moduan, itzal asko dituelakoan nagoelako. Baina futbolzale amorratu batek horregatik kritikatzea sarkasmo hutsa da . Are gehiago, askotan txirrindularitzaren ospe txar horrek beste ezeri baino, kirol nagusien hegemoniaren gerrari bati erantzuten diola uste dut . “La paja en el ojo ajeno” gazteleraz esaten dena .

 

Baina esandakoa, nire ustetan txirrindularitzak baditu gauzak ezberdin egiten dutena. Aire zabalean burutzearena esaterako, herrialde ezberdinetako itzuliak, hiri eta herri ezberdinak lotzen dituzten etapen, herrien arteko zirkuituen bidez antolatzen denez, geografia ikasteko aukera ematen du. Zer esan telebistaz ikusteko aukera badago ( honetan ETB-1-en ahalegina aitortu beharra dago), mendialde ezagun zein ezezagunetatik “hegan” egiteko parada izaten da, irudi ikusgarrien bitartez. Horretaz gain, adibidez, Italiako Giroko ohiko mendiko etapa ikusgarria jokoan, mapa hartu eta bestelako harremana sortzen da ikusle eta ikuskizunaren artean. Are gehiago, leku ezaguna edota hurbileko lasterketa telebistatik ikusten ari bagara, hurbiltasuna ukaezina da, ikusgarritasuna handiagotuz.

 

Txirrindularitzatik azpimarkatuko nukeen beste kontua da herrikoitasuna eta kirolarieekiko hurbiltasuna. Eta herrikoitasuna dinot, goimailako lasterketa, sekulako kirol ikuskizuna ikustea musutruk gertatzen zaidalako, non munduko karreristarik onenak nigandik metrobetera edo nere etxe azpiko errepidetik pasako diren.

 

Azkenik, goraipatuko nuke kirol gehienetan ez dagoen “kiroltasuna”, zalegoak karrerista guztien ahalegina txalotzen duelako, munduko onenetik sailkapeneko azkeneraino. Gaur egungo mundu lehiakor honetan bai txalogarria hori.

 

Aipatu ikusgarritasun , herrikoitasun eta hurbiltsun horiekin lotuta dago, txirrindularitza gogoko izatearen, Tour-era joan nahi izateraren zergaiti nagusia.

 

Ni txirrindularitzarekin zaletu nintzen kartzelan nengoela. Espetxean telebistaren bitartez jasotzen den guztiak bere garrantzia du (“gakotxoen artean”) , azken batean telebista kaleari eta askatasunari begirako leihoa baita.

 

Horietan guztietan, kirol emankizunek leku nabarmena dute. Denborapasa izateaz haratago, kalean bezala, bestelako interesak agertzen dira: abertzaletasuna, nazio sentimentuak edota kontrakoak, estatu zanpatzaileen gainean, esaterako.

 

80. hamarkadan, Euskal Preso Politikoen Kolektiboa batuta, telebista bakarra geneukan moduloko egongelan eta emankizun horiek batera bizitzen genituen, modu sutsuan bizi ere. Besteak beste txirrindularitza. Eta hortxe ibilitzen ginen garai hartako “oilarrak” animatzen: Marino, Etxabe, Gorospe, Periko, Lemond, Roche, Kelly eta enparauek.

 

Geroxego, modernitate eta sakabanaketa politikarekin batera, presoei elkarrekin egoteko aukeraren truke, telebista ziegan edukitzeko parada eman zien, bakarka eman beharreko orduak, egunak eta urteak “xamurrago” egiteko edo.

 

Euskal Herrian kirol maitatua izan da betidanik txirrindularitza , txirrindulari andana, lasterketa asko antolatu izan dira eta itzuli handietara joateko ohitura izan du zalegoak , Tourrera batez ere. Eta horra ere eraman izan ditu aldarrikapenak . Batez ere, euskal presoen aldeko ikurrak eramatearen ohitura zabala izan da oso.

 

Gauza handia zen hori, zure herritik eta familiatik urrundutako, bakartutako ziegan egotea, telebista piztu eta elkartasuna zuzenean jasotzeko aukera izatea. Pirinioetako, Alpeetako errepideak euskal presoen aldeko ikurrez beteta ikusteak ematen zuen indarra eta poza kristona zen. Itzela. Are gehiago, mundu osoan ikusten ari zala jakinda. Hortik nere buruari zin egitearena ahal bezain pronto nik ere holakoetara joan behar nuela. Nik jasotakoa bestei ere zabaltzen lagundu behar nuela alegia.

 

Beraz argi dago, ni Tourrera banoa, kirol ikuskizunaz gozatzera noa, karreristak animatzera noa baina batez ere, gogoaren eta elkartasunaren mezua (espetxeak apurtu eta euskal presoak etxera orain!!) lau haizeeta zabaltzera noa. Aurten Piriniotan izan naiz berriro ere, baina Alpeetara, Girora, Flandriako Tourrera, munduko karrerarik onenetara mezu hori eramaten zoriontsu izango nintzateke, preso guztiak ekarri arte, amnistia lortu arte.

 



 

Maniatica: Gustu kontuaz harago

Erabiltzailearen aurpegia Amaia Gomez Piezo   Politika

 

Punk mugimenduan, musika joera baino gehiago den heinean, abestien hitzek zein taldeen jarrerek berezko garrantzia dute. Punk-zalea izanda, ideario horrekin identifikatu izan dut neure burua gazte-gaztetatik. Ideario horri eusita, beti arazotxo bat izan dut Europa aldetik zetozen edota ingeleraz aritzen ziren mugimendu horretako talde esanguratsuenekin; musikalki oso gogokoak izanik, ezagutzen ez nituen hizkuntzetan aritzeak talde horiekiko urruntasuna ekartzen zidalako. Sex Pistols-etik hasita, The Clash-etik pasaz, Dead Kennedys-eraino, klasiko batzuk aipatzearren.

Esaten zutena eta egiten zutena neretzat funtzezkoa zen eta nik horiei piperrik ez nien ulertzen. Aldiz, Euskal Herrian zein estatuan gazteleraz aritzen ziren hainbat taldek sekulako konplizidadea eta kutuntasuna sortu dizkidate, Ilegales, La Polla edo El Corazon del Sapo esaterako, beste klasiko batzuekin jarraitzearren. Taldeen jarrerei dagokienenan, beti garrantzia eman diot autoekoizpenari, edizio herrikoi eta benefikoei, nahikoa maketeroa izan naizela, hitz bakarrean esanda, alegia.

Nere gogoeta hori indartu zen, 90.eko hamarkadaren bueltan, La Furia “Por algo más que por gusto” maketa nere eskuetara heldu zenean, sentimendu hori ezin hobeto laburbiltzen zuelako. The Clash talderaren tributo-diska da La Furia (tributo-taldeak oraindik modan ez zeuden garaietan), jatorrizko hitzak gaztelerara itzulita eta edizio herrikoian plazaratua (El Lokal Banaketak). Proeiktu horretan, Euskal Herriko eta estatuko musikari ezberdinek parte hartu zuten, besteak beste (eta partehartze nabarmenarekin) Maniatica-ko musikariek.

Maniatica, punk-rock talde esanguratsua izan zen 90.eko hamarkadan; estatuan sortu den punk rock talderik onenetakoa da, modu subjetiboan esanda, izan ere, hainbat urtetan nere bizitzaren soinubandaren ezinbesteko osagaia izan baitzen, nire talde kutunetakotzat hartu izan dudana; La Furiak zioen bezala, gustu kontuaz harago, (eta oso gustukoak ditut!!!) letra eta jarrera konprometituak, argitalpen herrikoi eta autogestionatuta ikur zituztelako.

Maniatica 1986an sortu zen Alacanteko Villena hirian eta punk-rocka (euren esanetan “ruackanrock”-a ) oinarri eta gazteleraz. Taldekide gorabehera ezberdinak gaindituz, iraupen luzeko hainbat diska-maketa argitara eman dute: “Vitaminas @”; “ManiaCritica”; “El Lado Oscuro” ; “Pero ke no sea el ultimo paso”; “Maniatica” ; eta “Directo a tu conciencia”.

La Furian egindako ekarpena eta beste gehiagoren bat ahaztu barik. Guztiak ala guztiak lan bikainak, bere berezko estiloaren adierazgarriak, baina bat gomendatzearren (euren iritziarekin bat eginez) lehenengoa gomendatuko nuke,”Vitaminas @ “, lanik rokeroena eta ez dakit ausarkeria den, baina Leño-ren “Más madera” diskaren soinua gogoratzen dit. Abestien artean, ereserki asko eta asko dituzte, gai politiko-sozial ezberdinen inguruan: gerra, intsumisioa, langabezia, okupazioa, elkartasuna, kartzela, pobrezia, errepresioa,...

Maniatika-ren arima gitarra-jole eta ahots nagusia den Javi Chispes da, musikari aparta eta ipurterrea, kitarrari berezko doinua ateratzeko gai dena, proeiktu kultural eta musikal askoren bultzatzaile.

Maniatika birritan ikusteko aukera izan nuen, bata Abetxukon (langabeziaren aurkako Mikelin kontzertzu horietako batean) eta bestea Laudioko Skuatean egindako kontzertu gogoangarri batean.

Taldeak 90. hamarkadaren erdialdean ibilbidea gelditu zuen. 2003. urtean jatorrizko osaketa behin-behinean batu, diska rekopilatiorioa grabatu eta kontzertu batzuk eman zituen. 2015az geroztik Maniatika berriro martxan da, berriki CD-DVD bikoitza (Directo a tu conciencia) argitaratu eta kontzertuak ematen dabil. Ea Euskal Herritik ikusteko aukera dugun berriro ere (eskualdeko jai herrikoietarako proposamen ezin hobea, horra!!!).

Esan bezala, Maniatica Alacant-eko ipar-mendebaldean dagoen Villena hirikoak dira. Albazete eta Murtziako mugetatik hubil, Villena Alt Vilanopó-ko eskualde burua da eta herrialdeko 5. udalerririk populatuena da, 35.000 biztaleekin. Hiriak historia aberatsa du. Tradizioz nekazaria da (ardogintza eta oliogintza) baina industriaren zabalpenak etorkin asko erakarri zituen XIX. mendearen amaieratik.

Aurreko mendearen erdira arte luzatu diren migraziook egoera soziolinguistikoa erabat aldatu zuten, gune guztiz gazteleraduna bihurtuz. Langile izaera horrek, aldiz, anarkismoa eta sozialismoa bezalako mugimenduak errotzea ekarri zuen, errepublika eta gerra zibil garaietan Villena borroka eta erresistentzia erreferentea bihurtuz. Ondorioz, faxisten jomuga izan zen hiria eta hainbat bonbardeaketa jaso zuen.

Villena beti izan dut apur bat idealizatuta, nere talde kutunaren herria zen neurrian. Ideia hau zapuztuta gertatu zait baina, aurten herria ezagutzeko aukera izan dudanean, 6 hilabetetan hirutan ez naiz egon ba!!! Lehenik eta behin, herri kutrea oso iruditu zait, itsusia eta zatarra, batere abegikorra. Baina onartu beharra daukat objetiboa ez naizela, azken batean ez naiz bertaratu nahita, behartuta baizik. Duela 15 urte, hiritik hainbat kilometrora makroespetxea eraiki zuten eta hamar urtetik hona nere lagun Gotzon, euskal preso politikoa, bertan daukate giltzapetuta.

Urrun dago Villena, EHtik ia 700 kilometrora, eta ez da erreza bertara ailegatzea. Senide zein lagunek, Mirentxin furgonetei esker, hilean bitan joateko aukera daukagu nahiko modu “eroso, merke eta azkarrean”. Giro familiarrean hori bai.

Ostiral gauean atera gara Lopidanatik (Gasteiz ondoko gasolindegia, Mirentxin furgoneten kuartel nagusia), Villenara eta Foncalent-era (Alacant-eko beste espetxea) goazen 6-7 senide-lagunak gehi gidari boluntario biak. Goizeko 6rak aldera Villenan gaude eta bertara bisitan goazenok jeitsi gara, furgonetak Foncalenteraino (50 kilometrotara) jarraituko duen bitartean. Lehenengo bisita goizeko 9ak arte ez denez, goizaldean zabaltzen den taberna horietako batean geratzen gara eta 8etan taxi bat hartuko dugu goizeko bisita daukagunok.

Zain geratuko dira arratsaldeko bisita daukatenak. Bisita amaitu ostean, berriro elkartuko gara denok (giputzi baten emaztea, bizkaitarraren lagun makinetoa, adineko errepresaliatu-ohia...) eta elkarrekin emango dugu eguna Villenako kaletatik “turismo” egiten, itxura txarreko jendillajea (polizia, jonki,...) gure “bisitaren” gidari agertzen zaigula.

Villenako kaleetatik nabilenean, kontraesankorra da sentitzen dudana, batez ere lehenengo egunean. Maniaticako Chispes-kin kale kantoi batean topo egiten dudala imajinatzen dut. Irudi horiek Gotzonekin izandako bisitaren une berezi eta hunkigarriekin nahasten dira, baita egun hori partekatzen ari naizen euskal presoen senidelagunen esperientzia bitalekin ere. Arrotzak gara Villenan, egonaldia gure herriaren sektore bati ezartzen zaion zigorraren partea dala jakitun, behin gutarrak bisitatu ostean, bueltako bidaiari ekitea besterik ez dugu, premiaz gainera.

Arratsaldeko bisita 7etan da eta orduan danok joan gara presondegiraino, bisita egin ostean Foncalentetik bueltan datorren furgonetak espetxe aurrean hartuko gaituelako. Ondoren EHrako buelta, goizeko 5ak aldera Lopidanara atzera ere heldu arte. Bertatik, nork bere kotxea hartu eta etxerako azken zatia egin beharko dugu.

Nere lagun Gotzon punk-zalea da , Villenan hamar urte daramatza preso eta ez zuen gogoratzen Maniatica bertakoa zenik.

 

* Ez da taldearen estiloaren kantarik adierazgarriena, baina punk talde batetarako ezohiko minutajea duen kanta itzela da “Por ti”, “ManiaCRÍtica” diskatik hartutakoa.

 

AUPA GOTZON!

 

 

 

 

 

 

 

M-7 Mirentxin furgomartxa:azken bidaia izan dadila

Erabiltzailearen aurpegia Amaia Gomez Piezo   Politika

Berriola/naiz+

Mirentxin elkartasun-gidariek Furgoneta Martxa egingo dute maiatzaren 7an, zapatuan. Azken bidai gisa deitu dutena Larrabetzun hasi eta bukatuko da, Bilbo gurutzatu ostean.

Mirentxin 11 taldez osatua dago eta haiek dioten moduan altruismoa eta malabarismoa dituzte osagai. Ekimen honekin euskal presoen Euskal Herriratzea aldarrikatu nahi dute.

Egun osoko egitaraua prestatu dute Larrabetzun bertan eta «Azken bidaia izan dadila, hurrengo geltokia.... askatasuna!» lelopean. Bidaia arrakastatsua izan dadin furgoneta duten herritar guztiak animatu nahi dituzte mobilizazio berezi honetara

Ametsetatik gailurretara

Erabiltzailearen aurpegia Amaia Gomez Piezo   Kirola

Alex Txikon lemoarrak Nanga Parbat-en egindako neguko igoerari esker, mendizaletasuna puri-purian dabilen honetan, amets handiek amets txikietan oinarri dutela gogorazteko mementu ona da. Gaztetxo hauek Boliviako Andeetan egindako jardunaren inguruko elkarrizketa horren adierazle argia da eta prestatu duten "Ametsetatik Gailurretara" dokumentalaren berri ematen digu Hala Bideo honek.